Filika.Net

Algıda bilişsel süreçler terimi, algının aktif doğasına ilişkin bir kavramdır. Organizmanın algı sistemi, herhangi bir girdiyi pasif bir biçimde almaz. Ayrıca duyusal verilerle tutarlı, eşbiçimli (izomorfu) forma dönüştürür. Buna göre algı sistemimiz uyaranları anlamlı yaşantılara dönüştürmek için, bilişsel yapı aracılığıyla bir hipotez geliştirir. Genellikle duyusal verilerin, algısal yorumu basit ve tekdüze bir mantık örüntüsü içinde gerçekleşir. Dolayısıyla birey bu süreçte, bilişsel mekanizmaların işleyişinden habersizdir. Ancak olağandışı durumlarda, örneğin belirsiz bir şekle baktığımızda ya da içeriğinden yoksun olduğumuz bir kavramı tanımlamada, algının aktif doğası açığa çıkar. Çünkü böyle bir durumda bilginin anlamlı bir ilişki örüntüsü içinde belleğe kodlanması mümkün, değildir.

Gerçekte algı, bağlamdan ve önceki deneyimlerden etkilenen bir süreçtir. Şu halde bilişsel yapı, öncelikle önyaşantıların kümelendiği belleği tarayarak, yeni bilgiyi onlarla ilişkilendirmeye çalışır. Bu sürece “analiz-

Görüldüğü gibi algı, sadece fiziksel özelliklerin duyusal aktarımından oluşmamaktadır. Şu halde uyarana anlam veren, uyaranın kendisi değil, onu algılayan organizmanın yaşantısal deneyimleridir. Bu nedenle algı, bireye anlam ifade eden etkileşimlerin ürünüdür.